Osmanlı zamanının piyade askerleri Yeldeğirmeni’nin Gazi Mustafa Kemal Paşa İlk Okulu tarafında talim yaparlarmış.

O yıllarda okulun bulunduğu adaya üstteki ada da dâhildir. Aradaki Misak’ı Milli Caddesi yok henüz. Okul da yok tabii. Okulun bulunduğu ada Beydağı Sokağına kadar uzuyor. Beydağı sokağı, Talimhane Sokağı, Gençlik Sokağı ve Halitağa Caddesi arasındaki alan askerlerin talim yeridir o yıllarda.

Hemen karşılarında ise yatakhanelerin bulunduğu ada var. Burada kışla bulunmaktadır. Kışla, Karakolhane Caddesi, Halid Ağa Caddesinin bulunduğu adadadır. Yani karşı adadadır.

                                 1906 Tarihli Haritada Talimhane ve Kışla

Burada çekilmiş bir fotoğrafta Enver Paşa’nın resimleri bulunmaktadır. Ancak daha detaylı bir bilgi bulamadım. Diğer yandan eski evlerden sadece iki tanesi günümüze kalmıştır.

                       1916 Yılında Talimhanede Enver Paşa ve Askerler. Sağdaki İki ev Günümüze Kalmış.

Sonraki yıllarda arada Beydağı Sokağı açılmış. Üstteki alanı bölmüştür. Daha sonra alttaki alana da okul yapılmış. Çevresine ise evler. Yani zamanla yeni yerleşimler yapılmış, bugün artık eski halinden neredeyse hiçbir iz kalmamıştır.

                        Günümüzde Talimhane’nin Yeri. Günümüze Kalmış İki Ev İşaretli.

Yukarıdaki fotoğraftan, yüz yılı aşkın bir zaman sonra, günümüze sadece iki ev kalmıştır. Onları iyi korumalıyız. 1916 yılında Enver Paşa ve silah arkadaşlarına tanıklık eden iki evdir onlar. Bu alanda askerlerin talimini de izlemişlerdir yıllarca.

                        O Yıllardan Bugüne Kalan İki ev

1920 yılında Misak-ı Milli sınırları çizilmiş. Henüz Cumhuriyet ilan edilmemiştir. Buraya yeni açılan caddeye Misak-ı Milli Caddesi adı verilmiş.

Sonraki yıllarda küçülen meydanda hanımlar yere örtü serip piknik yaparken çocuklar bisiklete binip oyun oynamışlar. Daha sonra Gazi Mustafa Kemal Paşa İlkokulu ve Kayışdağı Çeşmesi yapılmış, giderek meydan yok olmuş.

1970’li yıllarda kışla olarak görülen yerde evler yapılmıştı. Ama Celal Muhtar Sokağından küçük bir alana giriliyordu. Orada yıllardır kullanılmayan çarkı ile bir kuyu vardı. O sebepten oraya Çarkın Orası derdik.

Haydarpaşa Çayırı süvarilerin talim yeriydi. Burası da piyadelerin…

Biz, 1980’lere kadar Talimhane adını kullanıyorduk. Hatta bilinçsizce ‘Eskiden askerler talim yapıyormuş.’ Derdik. Daha fazlası bilinmezdi. Araştırıp yazmak bana kısmetmiş.

ARİF ATILGAN www.arifatilgan.com 28 NİSAN 2022